Hiqûqa Kar û Ewlehiya Civakî
Li Şanlıurfa agahî li ser tezmînata kidemê û îhbarê, vegerandina kar, mafên karkeran, qeza kar, qeydên SGK û dozên xanenişîniyê.
Hiqûqa kar (İş Hukuku) têkiliya di navbera karker (işçi) û karsaz (işveren) de birêk dixe. Hiqûqa ewlehiya civakî (Sosyal Güvenlik Hukuku) jî sîgorta, xanenişînî (emeklilik) û mafên li hember Sazgeha Ewlehiya Civakî (SGK) dihewîne. Ev qad karkerên li kargeh, avahî, çandinî û xizmetan û her wiha karsazan eleqedar dike.
Naveroka xizmetê
- Tezmînata kidemê (kıdem tazminatı) û tezmînata îhbarê (ihbar tazminatı)
- Doza vegerandina kar (işe iade davası)
- Mûçeyên nehatine dayîn, karê zêde (fazla mesai), betlaneya salane û rojên betlaneyê
- Diyarkirina xebata bê sîgorta (hizmet tespiti davası)
- Tezmînata qeza kar û nexweşiya kar (iş kazası ve meslek hastalığı)
- Îtîraz li biryarên SGK yên li ser xanenişînî û mûçeya seqetiyê
- Şêwirmendî ji bo karsazan: peymanên kar û pêvajoyên derxistina ji kar
- Serlêdana navbeynkariya mecbûrî (zorunlu arabuluculuk)
Pêvajo çawa dimeşe?
- Peymana kar, bordroyên mûçeyê, qeydên SGK û delîlên din têne lêkolînkirin.
- Mafên we û hesabên texmînî ji we re têne şirovekirin.
- Ji bo piraniya dozên pereyan û vegerandina kar, pêşî serî li navbeynkar tê dayîn.
- Ger lihevhatin pêk neyê, doz li dadgeha kar (iş mahkemesi) tê vekirin.
- Şahid, raporên pisporan û qonaxên îstînafê têne şopandin.
Pirsên pir têne pirsîn
Ji bo doza vegerandina kar çiqas wext heye?
Piştî ragihandina derxistina ji kar, divê di nava mehekê de serî li navbeynkar were dayîn. Ger lihevhatin pêk neyê, doz di demeke kurt a ku qanûn diyar dike de tê vekirin. Ji ber vê yekê dem pir girîng e.
Min salan bê sîgorta xebitî. Ma ev dikare were îspatkirin?
Erê, bi doza diyarkirina xebatê. Ev doz bi giştî divê di nava pênc salan de ji dawiya sala xebatê were vekirin. Şahid û belgeyên wek wêne, qeydên bankê û nameyan têne bikaranîn.
Ger ez bi xwe ji kar derkevim, ez tezmînata kidemê distînim?
Di hin rewşan de erê; wek nedayîna mûçeyan, karê zêde yê bê pere, zewaca jinan di nava salekê de an jî xizmeta leşkeriyê. Her rewş cuda tê nirxandin.
Ji bo agahiyên zêdetir, hûn dikarin serdana rûpela têkiliyê bikin.